Na przystanku o zdrowiu
Polskie pogaduchy o zdrowiu

Archiwum kategorii ‘Choroby zakaźne’

Dziecko jako nosiciel

8 maja 2012

1Szczególną uwagę należy zwrócić na nosicieli wśród dzieci, przy czym zakażenia te mają charakter długotrwały. Zwraca uwagę fakt najczęstszego rozpoznawania typu S. typhi murium i S. enteritidis jako etiologicznych przyczyn tzw. biegunek dziecięcych1). Wypadki zatruć pokarmowych zdarzają się najczęściej po spożyciu mięsa i przetworów mięsnych. Można wówczas mówić o przedłużeniu bytowania zarazka przekazanego przez zwierzę. Źródłem zakażenia jest zwierzę. Mięso pochodzące od chorego zwierzęcia jest przycłyną szerzenia się choroby, podobnie jak mięso pochodzące od zwierząt pozornie zdrowych. W tym przypadku, podobnie jak i wskutek osłabienia ustroju jakimś czynnikiem nieswoistym, następuje załamanie odporności wobec zakażeń przyżyciowych i przechodzenie mikroflory jelitowej do tkanek; wymienione wypadki prowadzą często do tzw. uboju z konieczności. Mięso pochodzące z takiego uboju stanowi najczęściej przyczynę zatruć pokarmowych. Po uboju mięso lub podroby mogą zostać zanieczyszczone zarazkami. Szczególnie licznie rodzaj Salmonella był reprezentowany w paszach importowanych przez Jugosławię, gdzie w 23 przypadkach na 43 izolowano S. senftenberg. W Holandii w importowanej mączce mięsnej i kostnej w 4 przypadkach stwierdzono salmone-le, natomiast w mączce rybnej na 75 izolacji 30 razy była to S, derby, 20 – S. tennessee i 15 – S. anatum. Śruta z nasion oleistych zawierała także wiele typów sałmonel. Wykryto je również w sproszkowanej tarczycy importowanej z Argentyny, Danii, Kanady i Urugwaju oraz w pankreatynie – z Kanady. Źródłem najczęściej wykrywanych w Polsce typów: S. enteritidis, S. typhi murium, S. anatum, S. heidelberg, S. bovis morbi-jicans, S. derby, S. brandenburg, S. dublin, S. nevington są zwierzęta, przy czym głównie rezerwuarem tych zarazków bywają zwierzęta rzeźne: bydło i świnie, które odgrywają zasadniczą rolę w zakażeniach, często ptactwo domowe, np. kaczki, indyki, gęsi, gołębie. Człowiek stanowi również źródło tych zarazków.

Kategorie: Choroby zakaźne | Tagi: , , , , , , ,

Walka z chorobami zakaźnymi

2 maja 2012

38W drugich, gdzie pożywienie jest zbilansowane pod względem kalory-czności, występują niedobory dotyczące tylko niektórych składników odżywczych, w innych jeszcze – są nadwyżki żywności. W dwóch ostatnich grupach programuje się prawidłowe ży- wienie i głównie tą drogą zmierza się do uniknięcia (w krajach rozwijającej się industrializacji) lub ograniczenia (w krajach wysoko-uprzemysłowionych) zapadalności na choroby przewlekłe o skutkach odległych. Wśród przyczyn tych chorób zanieczyszczenia środowiska, a zwłaszcza żywności, w której się one gromadzą, zajmują główne miejsce. Pamiętając, że wyżywienie ludności w naszym kraju jest częściowo związane z sytuacją ogólnoświatową w tej dziedzinie, nie można jednak przykładać tej samej miary do wymagań jakości zdrowotnej środków spożywczych u nas w kraju o szybko rozwijającym się uprzemysłowieniu i tam, gdzie pożywienie nie pokrywa potrzeb energetycznych ludności oraz wykazuje niedobory licznych składników odżywczych, a na pierwszym planie jest walka z głodem. Te produkty już obecnie wymagają szczególnej uwagi także ze względu na nowe technologie wędzenia, jak również w związku z wprowadzeniem zamienników białka zwierzęcego. Źródłem nieznanych dotąd zanieczyszczeń są lub mogą być nowe procesy technologiczne, coraz szersze stosowanie w przetwórstwie spożywczym nowych i coraz liczniejszych substancji chemicznych oraz ich mieszanin, m. in. preparatów enzymatycznych itp. Pomimo dokładnych badań toksykologicznych na zwierzętach i badań analitycznych w kierunku znanych lub spodziewanych zanieczyszczeń, niewątpliwym sprawdzeniem ich nieszkodliwości dla ludzi jest obserwacja, gromadzenie i analiza danych o stanie zdrowia populacji na przestrzeni lat. Toteż w zakresie chorób, w których medycyna lecznicza nie dysponuje jeszcze odpowiednimi metodami wczesnej diagnostyki, umożliwiającej leczenie przyczynowe i swoiste, obserwuje się na całym świecie wzrost znaczenia medycyny zapobiegawczej. Wielu lat wymagało utrwalenie postępu nauk medycznych.

Kategorie: Choroby zakaźne | Tagi: , , , , , ,

Sproszkowany karmin

12 marca 2012

3Wśród chorych, którym w celach diagnostycznych podano w postaci kapsułki sproszkowany karmin – barwnik uzyskiwany z czerwca kosze-nila (Dactylopius coccus, rząd pluskwiaki). Podczas dochodzenia epidemiologicznego z barwnika tego wychodowano S. cubana. W zapobieganiu salmonelozom u zwierząt podstawową rolę odgrywa kontrola pasz, które są głównym przenośnikiem bakterii. Dotyczy to zwłaszcza pasz importowanych zwierzęcego pochodzenia, jak mączka rybna i kostna, a także roślinnego. Należy podkreślić przy tym zanieczyszczenie środowiska z tych źródeł i udział w nim owadów, gryzoni i ptactwa. Nie ulega wątpliwości, że szczególne znaczenie ma zabezpieczenie przed gryzoniami, kontrola zdrowia drobiu zarówno w fermach jak i rzeźni oraz prawidłowy przebieg pasteryzacji przetworów jajecznych i zabezpieczenie peletyzacji pasz. Peletyzacja, z uwzględnieniem odpowiedniej temperatury procesu oraz aktywności wodnej pasz, a następnie składowania w warunkach niskiej wilgotności powietrza, może zapewnić znaczny spadek liczby salmonel. Natomiast u osobników z nieżytem nosa i górnych dróg oddechowych wskutek dużego wydzielania np. podczas kaszlu lub kichania, stwarza znaczne niebezpieczeństwo zakażenia produktów spożywczych. Zatrucia mogą być również spowodowane przez gronkowce od ludzi ze zmianami ropnymi na skórze rąk. Gronkowce rosną słabo w temperaturze 10°C i pH 4,5-9,5, rozmnażając się bardzo szybko w warunkach temperatury optymalnej 30-40°C, zwłaszcza w produktach, które uprzednio podlegały już procesom termicznym. Tłumaczy się to antagonizmem w stosunku do innych drobnoustrojów, w których obecności obserwuje się zahamowanie wzrostu gronkowców. Tą właściwością gronkowców tłumaczyć można zatrucia gronkowcowe, przeważnie związane ze spożyciem gotowych dań. Sól kuchenna nawet w stężeniu 10%, a sacharoza do 50% nie wpływa hamująco na rozwój gronkowców. Szerokie rozpowszechnienie gronkowców, nieprzestrzeganie zasad higieny podczas przetwórstwa i przechowywania środków spożywczych stwarzają warimki sprzyjające.

Kategorie: Choroby zakaźne | Tagi: , , , , , ,

Rozwój zarazków

8 marca 2012

2Ich rozwoju i rozmnażania, czemu u gronkowców enterotoksycznych towarzyszy wytwarzanie enterotoksyny. Nie gronkowce, lecz wytwór ich metabolizmu – enterotok-syna – wywołuje gronkowcowe zatrucia pokarmowe. Dawne poglądy o przeważającej roli przetworów mlecznych i wyrobów cukierniczych w tych przypadkach zatruć, uzasadnione zawartością w nich cukrowców, ustępują wielokrotnemu stwierdzeniu doskonałego wzrostu gronkowców zarówno na pożywkach cukrowcowych, jak i białkowych (przetwory mięsne, rybne, dania jarzynowe i konserwy). Duże znaczenie epidemiologiczne mają konserwy puszkowa- ne, zwłaszcza konserwy rybne w zalewie olejowej, ponieważ, jak się okazało, gronkowce w tych warunkach wykazują największą oporność na temperaturę. Wyjaławianie w autoklawach nie gwarantuje unieszkodliwienia gronkowców we wszystkich puszkach (np. z powodu kieszeni powietrznych), a wykonywana następnie próba termostatowa, pomimo że warunki jej sprzyjają rozwojowi gronkowców, może nie wykazać na zewnątrz cech zepsucia konserwy, gronkowce bowiem nie powodują bombażu. Znane są przypadki zatruć po spożyciu mleka, lodów, keksów, kremów, serów solonych, masła, ciast, ciastek z kremem, pieczywa, makaronów, klusek, czekolad, budyniu, mięsa, kiełbas wątrobianych, mięsa peklowanego, pasztetów, gotowanych szynek, sałatek mięsnych, sosów, majonezów, szprotek, sardynek. Pewną ilustrację sytuacji w Polsce z lat 1950 stanowi tablica 6, a z lat 1961-1970 – tablica 4. Tak więc w przypadkach tych zatruć nie zakażenie ludzi gronkowcami występującymi w żywności, natomiast ilość toksyny wytworzonej przez gronkowce rozwijające się. w środkach spożywczych zanieczyszczonych nimi – decyduje o zatruciu. Wśród chorób związanych z zakażeniem ludzi gronkowcami, szczególnego znaczenia nabrały obecnie w Polsce zakażenia wew-nątrzszpitalne. Wysoki odsetek nosicielstwa notuje się także wśród personelu hodowli tuczników, w której są stosowane antybiotyki tetra-cyklinowe, a najwyższy – wśród personelu szpitalnego, gdzie dochodzi czasem do 100%. Zagadnienie to poznano znacznie wcześniej, w krajach gdzie wcześniej znalazły zastosowanie antybiotyki. Antybiotykooporność gronkowców i niedostatecznie kontrolowane stosowanie antybiotyków w lecznictwie zwierząt jest również przyczyną szerzenia się zakaźnego zapalenia wymienia u krów (mastitis). Sprzyjają temu nieprawidłowe warunki hodowli wielkostadnej, mechaniczny udój, nieprawidłowe żywienie itp.

Kategorie: Choroby zakaźne | Tagi: , , , , , ,

« Poprzednie